การพัฒนาดินประดิษฐ์สำหรับกลุ่มอาชีพงานปั้นและสำหรับเด็ก

การพัฒนาดินประดิษฐ์สำหรับกลุ่มอาชีพงานปั้นและสำหรับเด็ก

trf2555-15-01หัวหน้าโครงการ: รศ.ดร.ศุภศร  วนิชเวชารุ่งเรือง  จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

 

ระยะเวลาโครงการ: พ.ศ.๒๕๕๓-๒๕๕๔

 

ผลงานวิจัย “ดินประดิษฐ” มีความโดดเด่นในแง่การพัฒนาสินค้านวัตกรรมที่มีคุณภาพ ราคาถูก สามารถใช้ทดแทนสินค้านำเข้าจากต่างประเทศ ช่วยลดต้นทุนการผลิตของผู้ประกอบการในอุตสาหกรรมงานปั้นดินประดิษฐ์ ยกระดับคุณภาพผลิตภัณฑ์ที่จำหน่ายภายในและส่งออกไปยังต่างประเทศ เพิ่มศักยภาพการแข่งขันของธุรกิจโดยสร้างโอกาสในการสร้างสรรค์ผลิตภัณฑ์ใหม่ๆ เข้าสู่ตลาดโดยใช้วัตถุดิบดินปั้นจากผลงานวิจัย ตลอดจนทำให้ผู้บริโภคมีทางเลือกซื้อสินค้าที่มีคุณภาพ หลากหลาย ในราคาที่เหมาะสม

 

 

ผลงานวิจัย “ดินประดิษฐ์” นี้โดดเด่นและเป็นที่ยอมรับจากผู้นำเข้าดินประดิษฐ์จากต่างประเทศ จนถึงขั้นยกเลิกการนำเข้าและหันมาผลิตจำหน่ายดินประดิษฐ์จากผลงานวิจัยแทน

 

 

โครงการนี้เป็นตัวอย่างของงานวิจัยที่ใช้งบประมาณไม่สูงมาก แต่ได้ผลงานที่มีคุณภาพ สามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้ทันทีภายหลังเสร็จสิ้นโครงการ ก่อให้เกิดผลลัพธ์และผลกระทบในระยะเวลาค่อนรวดเร็ว อันเกิดจากองค์ประกอบที่สมบูรณ์และความร่วมมือกันเป็นอย่างดีระหว่างหน่วยให้ทุน ผู้ประสานงาน นักวิจัย และผู้ประกอบการ

 

 

“ผลิตภัณฑ์จากดินประดิษฐ์” ของไทย อาทิ ดอกไม้ประดิษฐ์ ตุ๊กตา งานปั้นจิ๋ว งานโมเดลต่างๆ เป็นสินค้าในกลุ่มของที่ระลึกและของตกแต่งที่มีชื่อเสียง ได้รับการยอมรับและเป็นที่นิยมสูงมากทั้งในและต่างประเทศ เนื่องจากเป็นงานฝีมือคนไทยที่มีความปราณีตสวยงาม มีเอกลักษณ์สูง ยากต่อการเลียนแบบ  ทำให้มีผู้ประกอบการไทยจำนวนหนึ่งประกอบธุรกิจส่งออกผลิตภัณฑ์จากดินประดิษฐ์ อาทิ ดอกไม้ประดิษฐ์ ตุ๊กตา งานปั้นโมเดลต่างๆ ฯลฯ สร้างรายได้เข้าสู่ประเทศ ผลิตภัณฑ์ในกลุ่มนี้มีราคาจำหน่ายในต่างประเทศสูงเนื่องจากเป็นงานฝีมือและเป็นสินค้าในกลุ่มตลาดเฉพาะ (niche market) ซึ่งมีอัตราเติบโตสูงอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะตลาดส่งออกในประเทศที่พัฒนาแล้ว เช่น สหรัฐอเมริก กลุ่มประเทศยุโรป รัสเซีย ญี่ปุ่น ไต้หวัน ฮ่องกง ออสเตรเลีย สิงคโปร์ ฯลฯ ทั้งนี้สินค้าตกแต่งและของที่ระลึกที่ทำจากมือ (handmade) กำลังเป็นที่นิยมอย่างมาก

 

 

 

ผลิตภัณฑ์จากดินประดิษฐ์ต้องใช้วัตถุดิบดินปั้นชนิดปั้นแล้วแห้ง (air dry clay) ที่มีคุณสมบัติพิเศษ คือ มีความยืดหยุ่นสูง สามารถปั้นหรือดัดไปตามรูปทรงที่ต้องการ ผสมสีได้ดี ชิ้นงานเมื่อแห้งแล้วมีความแข็งแรงและเสมือนจริง ซึ่งดินปั้นคุณภาพดียังต้องนำเข้าจากต่างประเทศ เช่น “ดินญี่ปุ่น” ซึ่งได้รับความนิยมสูงสุดในหมู่ผู้ผลิตงานปั้นดินประดิษฐ์ แต่มีราคาค่อนข้างสูงระหว่าง ๘๐๐ – ๑,๕๐๐ บาท / กก. ส่งผลให้ต้นทุนการผลิตของผู้ประกอบการสูงตามไปด้วย ที่ผ่านมามีผู้พยายามพัฒนาสูตร “ดินไทย” ขึ้นเพื่อใช้ทดแทนดินญี่ปุ่น แต่ไม่ประสบความสำเร็จมากนัก เนื่องจากเนื้อดินและสมบัติต่างๆ ยังไม่ได้คุณภาพทัดเทียม และไม่สามารถใช้ทดแทนในงานปั้นที่เน้นคุณภาพและความสวยงามสูงได้

 

 

trf2555-15-02“ดินปั้นสำหรับเด็ก” มีประโยชน์ช่วยพัฒนาการทางสมองและกล้ามเนื้อมือเด็ก รวมถึงใช้เป็นกิจกรรมเสริมในครอบครัว ในอดีตใช้ดินจากแหล่งธรรมชาติ เช่น ดินเหนียว ต่อมามีการพัฒนาสูตรดินโดยใช้พอลิเมอร์สังเคราะห์เพื่อความเหนียวนุ่ม แต่งสี กลิ่นให้น่าใช้ยิ่งขึ้น เช่น ดินน้ำมัน ซึ่งมีคุณลักษณะนำกลับมาใช้ได้อีก ปัจจุบันผลิตภัณฑ์ดินปั้นสำหรับเด็กมีหลากหลายชนิด หนึ่งในผลิตภัณฑ์ที่ได้รับความนิยมอย่างมากในกลุ่มเด็กได้แก่ดินที่นำเข้าจากประเทศเกาหลี หรือ “ดินเกาหลี” เป็นพอลิเมอร์สังเคราะห์ มีเนื้อนิ่ม เบา กลิ่นหอม สีสันสดใส เมื่อปั้นเสร็จแล้วแห้งไม่สามารถนำมาใช้ได้อีก และราคาค่อนข้างแพง

 

 

 

โครงการวิจัยจึงพยายามพัฒนาคิดค้นสูตรและกรรมวิธีผลิตดินประดิษฐ์ทั้งสองกลุ่ม โดยมีโจทย์สำคัญคือ ใช้วัสดุธรรมชาติภายในประเทศ มีคุณภาพ มาตรฐาน ความปลอดภัย และราคาที่ตลาดยอมรับ เพื่อลดการนำเข้าวัตถุดิบดินจากต่างประเทศ และช่วยลดต้นทุนการผลิตของผู้ประกอบอาชีพงานปั้น

 

 

 

 

สาระสำคัญ

โครงการวิจัยได้พัฒนาคิดค้นสูตรและกรรมวิธีผลิตดินประดิษฐ์ ๒ กลุ่มเป็นผลสำเร็จ ได้แก่ ๑) ดินประดิษฐ์สำหรับกลุ่มอาชีพ เพื่อใช้เป็นวัตถุดิบดินปั้นในงานปั้นจำพวกดอกไม้ประดิษฐ์ ตุ๊กตา งานโมเดลต่างๆ และ ๒) ดินประดิษฐ์สำหรับเด็กปั้นเล่น โดยดินทั้งสองกลุ่มที่ได้มีคุณภาพ มาตรฐาน ความปลอดภัยและมีราคาต้นทุนที่เหมาะสม สามารถใช้ทดแทนดินปั้นประเภทเดียวกันที่นำเข้าจากต่างประเทศ (ดินญี่ปุ่น ดินเกาหลี)

 

 

 

ทั้งนี้ ดินสูตรต่างๆ ผ่านการศึกษาทดสอบสมบัติด้านต่างๆ ในเชิงวิชาการ รวมทั้งทดสอบผลิตเป็นชิ้นงานจริงร่วมกับผู้ประกอบการที่มีความเชี่ยวชาญ ผลงานได้ถูกนำไปใช้ประโยชน์ ภายหลังสิ้นสุดโครงการโดยผู้ประกอบการที่ร่วมทดสอบสูตรดินในโครงการขออนุญาตใช้สิทธิจากผลงานวิจัยนำไปผลิตจำหน่ายเชิงพาณิชย์ ผลงานวิจัยก่อให้เกิดผลกระทบ ต่อภาคอุตสาหกรรมงานปั้นจากดินประดิษฐ์และดินปั้นเล่นสำหรับเด็ก โดยผู้ประกอบการที่นำผลงานไปใช้ซึ่งเป็นผู้นำเข้าดินญี่ปุ่นรายใหญ่ของประเทศในช่วงที่ผ่านมาได้ยกเลิกนำเข้าดินญี่ปุ่นและหันมาผลิตจำหน่ายดินประดิษฐ์จากงานวิจัยแทน ในขณะที่ผู้ผลิตงานปั้นจากดินประดิษฐ์ซึ่งส่วนใหญ่ได้แก่กลุ่มวิสาหกิจชุมชนและกลุ่ม SMEs ได้ใช้วัตถุดิบดินปั้นชนิดใหม่ที่มีคุณภาพ ในราคาไม่สูงมาก ทำให้ช่วยลดต้นทุนการผลิต ยกระดับคุณภาพของผลิตภัณฑ์ที่จำหน่ายภายในประเทศและส่งออกไปยังต่างประเทศ และเปิดโอกาสให้สามารถพัฒนาสินค้าจากดินประดิษฐ์ที่มีคุณภาพและความหลากหลายสู่ตลาดมากขึ้น

 

 

 

ที่สำคัญคือ สูตรดินประดิษฐ์ทั้งสองกลุ่มใช้ส่วนผสมหลักจากวัสดุที่หาได้ง่ายภายในประเทศ ได้แก่ แป้งมันสำปะหลังและน้ำยางธรรมชาติ

 

 

คุณค่าและประโยชน์ของผลผลิตการวิจัย

สูตรและกรรมวิธีผลิตดินประดิษฐ์ทั้งสองชนิดซึ่งเป็นผลผลิตจากงานวิจัย อยู่ระหว่างการยื่นจดสิทธิบัตรจากกรมทรัพย์สินทางปัญญา และได้ถูกนำไปใช้ประโยชน์แล้วโดยบริษัท เจ เจ โมเดล จำกัด ซึ่งร่วมทดสอบสูตรดินในโครงการวิจัยแสดงความจำนงขอรับอนุญาตใช้สิทธิเพื่อผลิตเชิงพาณิชย์ ภายหลังงานวิจัยเสร็จสิ้น โดยได้ผลิตจำหน่ายดินทั้งในรูปวัตถุดิบดินปั้นสำหรับผู้ซื้อนำไปปั้นเป็นผลิตภัณฑ์ต่อ และผลิตภัณฑ์ขึ้นรูปจากดินประดิษฐ์ อาทิ ดอกไม้ประดิษฐ์ ตุ๊กตา และงานโมเดลต่างๆ

 

 

 

บริษัทฯ ผู้ผลิตจำหน่ายประดิษฐ์ทั้งสองชนิดมาเป็นระยะเวลา ๑๐ เดือน ได้รับความสนใจและได้รับคำสั่งซื้อจากทั้งในและต่างประเทศเป็นจำนวนมาก โดยในประเทศได้ผลิตจำหน่ายให้กับลูกค้ากลุ่มวิสาหกิจชุมชนซึ่งเป็นลูกค้าเดิมของบริษัทจำนวนมากกว่า ๕๐ กลุ่ม และลูกค้าใหม่ซึ่งเป็นบุคคลทั่วไปอีกเป็นจำนวนมาก สำหรับต่างประเทศมีคำสั่งซื้อวัตถุดิบดินปั้นและผลิตภัณฑ์สำเร็จรูปจากทั้งสหรัฐอเมริก กลุ่มประเทศยุโรป รัสเซีย ออสเตรเลีย อินเดีย ฮ่องกง ไต้หวัน สิงคโปร์และเวียดนาม เป็นต้น โดยราคาวัตถุดิบดินปั้นสำหรับกลุ่มอาชีพจำหน่ายตั้งแต่ ๑๘๐ – ๒๐๐ บาทต่อกก. ขึ้นอยู่ชนิดสูตร (เทียบกับดินญี่ปุ่นจำหน่ายราคา ๘๐๐ – ๑,๕๐๐ บาทต่อกก.) ส่วนราคาจำหน่ายผลิตภัณฑ์จากดินปั้นจะสูงเพิ่มขึ้นอีกหลายเท่าตัวขึ้นอยู่กับชนิดและขนาดของชิ้นงาน

 

 

ผลลัพธ์ และผลกระทบที่เกิดจากโครงการวิจัย

จากงานวิจัยนอกจากถูกนำไปใช้และสร้างรายได้ให้กับผู้ประกอบการ จากการจำหน่ายดินประดิษฐ์ทั้งในรูปวัตถุดิบดินปั้นและผลิตภัณฑ์จากดินประดิษฐ์ และนักวิจัยและหน่วยงานต้นสังกัดได้รายค่าตอบแทนจากการอนุญาตใช้สิทธิในเทคโนโลยีแล้ว ผลงานนี้ยังก่อให้เกิดผลกระทบ ต่ออุตสาหกรรมงานปั้นดินประดิษฐ์ทั้งทางตรงและทางอ้อม โดยเฉพาะผู้ผลิตผลิตภัณฑ์จากดินประดิษฐ์ ได้แก่ กลุ่มวิสาหกิจชุมชนและธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อมซึ่งมีอยู่จำนวนมาก แต่เดิมต้องใช้ดินญี่ปุ่นเป็นวัตถุดิบดินปั้นซึ่งมีราคาค่อนข้างสูง ส่งผลให้ต้นทุนการผลิตและผลิตภัณฑ์ที่จำหน่ายมีราคาสูงตามไปด้วย การที่งานวิจัยสามารถพัฒนาดินประดิษฐ์ชนิดใหม่ที่มีคุณภาพดีสามารถใช้ทดแทนดินญี่ปุ่นและราคาไม่สูงมาก จึงเป็นการช่วยเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของผู้ประกอบการ ช่วยยกระดับคุณภาพผลิตภัณฑ์จากดินประดิษฐ์ที่จำหน่ายในประเทศและส่งออกไปยังต่างประเทศ ตลอดจนสร้างโอกาสในการใช้ดินปั้นนวัตกรรมจากฝีมือคนไทยเพื่อสร้างสรรค์ผลิตภัณฑ์งานปั้นฝีมือคุณภาพที่หลากหลายเข้าสู่ตลาดมากขึ้น

 

 

 

ที่สำคัญ ส่วนผสมหลักของดินประดิษฐ์ทั้งสองชนิดมาจากแป้งมันสำปะหลังและน้ำยางธรรมชาติที่หาได้ง่าย จึงเป็นแนวทางที่ช่วยส่งเสริมการใช้วัตถุดิบภายในประเทศและสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับผลผลิตทางการเกษตรของไทยด้วย

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*